جراحی بینی با بیحسی موضعی برای چه کسانی مناسب است؟
جراحی بینی بدون بیهوشی عمومی برای همه مناسب نیست. اینجا گفتهایم چه کسانی میتوانند این روش را انتخاب کنند، چه کسانی حتماً باید بیهوش شوند و بیمار در طول عمل دقیقاً چه چیزی حس میکند.
نوشته و بازبینیشده توسط
دکتر نرگس مطلوبیمتخصص جراحی دهان، فک و صورت، استادیار و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی
بورد تخصصی جراحی فک و صورت، دانشگاه علوم پزشکی تهران
آخرین بازبینی علمی: ۱۴ شهریور ۱۴۰۵
این مطلب جنبه آموزشی دارد و جایگزین معاینه و مشاوره حضوری نیست. انتخاب روش درمان به شرایط اختصاصی هر بیمار بستگی دارد.
خیلی از کسانی که به جراحی بینی فکر میکنند، از خود جراحی نمیترسند؛ از بیهوشی میترسند. ترس از بیهوش شدن، نداشتن همراه برای روز عمل، یا یک بیماری زمینهای که بیهوشی را سخت میکند، باعث میشود این تصمیم سالها عقب بیفتد.
جراحی بینی با بیحسی موضعی برای همین گروه مطرح شد. ولی راهحل همه نیست و انتخابش شرط دارد. همان شرطها را اینجا نوشتهایم.
«بدون بیهوشی» یعنی چه؟
یعنی جراحی با بیحسی موضعی (local anesthesia) انجام میشود؛ همان کاری که دندانپزشک قبل از کشیدن دندان میکند. ناحیه کاملاً بیحس میشود و شما در طول عمل بیدارید.
برای اینکه استرستان کم شود، یک قرص آرامبخش میدهیم. اما شما را نمیخوابانیم و آرامبخش وریدی (sedation) هم نمیزنیم، چون در این جراحی هوشیار بودن کامل بیمار ایمنتر است.
این نکته را جدی بگیرید: بعضی جاها «بدون بیهوشی» را برای «بیحسی موضعی بهعلاوه آرامبخش وریدی» به کار میبرند که چیز دیگری است. قبل از تصمیم، بپرسید منظورشان دقیقاً کدام است.
چه کسانی میتوانند این روش را انتخاب کنند؟
کسانی که:
- انحراف داخلی بینی و مشکل تنفسی ندارند
- به اصلاح ساختار داخل بینی نیاز ندارند
- از نظر سلامت عمومی مشکلی ندارند
- با بیدار بودن سر عمل کنار میآیند
اگر بیشتر کار روی ظاهر بینی باشد و راه تنفس مشکلی نداشته باشد، معمولاً این روش را پیشنهاد میدهیم.
چه کسانی باید بیهوش شوند؟
اینها استثنا نیستند و بخش زیادی از مراجعان را شامل میشوند:
- انحراف داخلی بینی و مشکل تنفسی. وقتی باید ساختار داخل بینی هم اصلاح شود، کار بزرگتر است و باید با بیهوشی عمومی انجام شود.
- اضطراب زیاد. بیدار بودن سر عمل برای هر کسی قابل تحمل نیست و باید صادقانه گفته شود.
- فشار خون بالا.
- بیماری قلبی.
- اختلال انعقادی، یعنی مشکلاتی که باعث میشود خون دیرتر بند بیاید.
تصمیم نهایی را بعد از معاینه حضوری و دیدن سابقه پزشکی شما میگیریم. بیحسی موضعی هم مثل هر روش دیگری، انتخاب درست بیمار و پایش مناسب میخواهد.
سر عمل چه چیزی حس میکنید؟
این را تقریباً همه میپرسند و جواب صادقانهاش بیشتر نگرانیها را برطرف میکند.
درد ندارید. ناحیه کاملاً بیحس است. تنها چیزی که بیماران بهعنوان ناراحتی میگویند، همان لحظه تزریق بیحسی است و اگر از ده نمره بدهند، معمولاً بین ۳ تا ۵ میدهند.
ولی وقتی روی استخوان کار میکنیم، مثل کارهای دندانپزشکی، لرزش و فشار را حس میکنید. این درد نیست. اگر از قبل بدانید، آن را با درد اشتباه نمیگیرید.
چرا بعضیها این روش را انتخاب میکنند؟
- نقاهت کوتاهتر
- بدون عوارض بیهوشی عمومی
- هزینه کمتر
- مناسب کسی که از بیهوشی میترسد یا همراه ندارد
اینها مزیت این روش در بیمار مناسب است، نه دلیل برتری آن در همه موارد. برای کسی که ساختار داخل بینیاش باید اصلاح شود، بیهوشی عمومی انتخاب بهتری است، نه انتخاب ضعیفتر.
بعد از عمل و روزهای اول
بلافاصله بعد از جراحی هوشیارید و میتوانید مرخص شوید. با این حال باید استراحت کنید و مراقبتها را رعایت کنید. توصیه ما این است که سه روز مرخصی بگیرید.
از همان روز راحت نفس میکشید و تامپون هم نمیگذاریم.
ترمیم بینی هم با همین روش انجام میشود؟
بله. ترمیم بینی عملشده هم با بیحسی موضعی قابل انجام است، چه با غضروف گوش خودتان و چه با غضروف دنده آماده. جزئیاتش را در صفحه ترمیم بینی عملشده نوشتهایم.
قبل از روز عمل
- داروهایتان را بگویید، حتی مکملها و داروهای رقیقکننده خون.
- سابقه فشار خون، بیماری قلبی و مشکل انعقادی را حتماً مطرح کنید؛ همینها نوع بیحسی را تعیین میکنند.
- سه روز را خالی کنید.
- انتظارتان را روشن بگویید. اگر تصویر مشخصی از نتیجه دلخواه دارید، همان جلسه مشاوره مطرحش کنید تا ببینیم شدنی هست یا نه.
جمعبندی
اگر راه تنفستان سالم است، به اصلاح ساختار داخل بینی نیاز ندارید و از نظر پزشکی و روحی آمادهاید، جراحی با بیحسی موضعی گزینه منطقیای است با نقاهت کوتاهتر و هزینه کمتر.
برای بقیه، بیهوشی عمومی انتخاب درست است. اینکه شما در کدام گروهید، کار معاینه حضوری است نه جستوجو در اینترنت.
روش کار، مراحل و دوره بهبودی را در صفحه جراحی بینی بدون بیهوشی توضیح دادهایم.
سوالات متداول
سر عمل صدای کار روی استخوان را میشنوم؟
بله. بیدارید و وقتی روی استخوان کار میکنیم، مثل کارهای دندانپزشکی، لرزش و فشار را حس میکنید. این درد نیست، ولی بهتر است از قبل بدانید.
تزریق بیحسی چقدر درد دارد؟
بیماران معمولاً از ده نمره، بین ۳ تا ۵ میدهند. بعد از اینکه ناحیه بیحس شد، دیگر درد جراحی را حس نمیکنید.
چرا آرامبخش وریدی نمیزنید؟
چون در این جراحی هوشیار بودن کامل بیمار ایمنتر است. برای کم کردن استرس، قرص آرامبخش میدهیم ولی شما را نمیخوابانیم.
اگر وسط عمل طاقت نیاورم؟
دقیقاً به همین خاطر است که در اضطراب زیاد، بیهوشی عمومی را انتخاب میکنیم. این را باید قبل از عمل و صادقانه گفت، نه سر عمل.
این روش ارزانتر است؟
بله، چون هزینه بیهوشی عمومی و بستری حذف میشود. ولی هزینه نباید ملاک انتخاب روش باشد؛ اگر شرایط شما بیهوشی میخواهد، همان درست است.
بعد از عمل تامپون میگذارید؟
خیر. از همان روز جراحی راحت نفس میکشید.
مطالب مرتبط
برای مشاوره تخصصی و تعیین طرح درمان مناسب، با ما در تماس باشید.
درخواست نوبت